ไร่ซาก กูฝากมึงเฝ้า พ่อ

ย้อนกลับไปในสมัยที่พ่อของพี่เล็กยังเป็นหนุ่มวัยประมาณ 20 ปี หลังจากบวชเรียนและทดแทนบุญคุณพ่อแม่เสร็จสิ้น ท่านและกลุ่มเพื่อนสนิทรวม 4 คน ได้ตัดสินใจแยกย้ายกันไปตามทางของตนเอง โดยมีการทำพิธีผูกเสี่ยวเพื่อเป็นคำมั่นสัญญาว่าจะไม่ทำร้ายกัน ไม่ว่าในอนาคตแต่ละคนจะประกอบอาชีพอะไรหรือกลายเป็นโจรป่าก็ตาม

ในขณะที่เพื่อนอีกสองคนเลือกเดินทางไปเป็นนายฮ้อยทางแถบชุมแพ ขอนแก่น ลพบุรี และสระบุรี เพื่อแสวงหาความร่ำรวย แต่พ่อของพี่เล็กและลุงสมบูรณ์เลือกที่จะเดินทางขึ้นเหนือเพื่อไปหาที่ทำไร่ทำนา โดยมุ่งหน้าไปยังบริเวณภูซากลาก ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีภูเขาขึ้นหนาแน่นแถบใต้ภูพาน

ระหว่างการเดินทางที่กินเวลานานหลายเดือน ทั้งคู่ได้แวะพักตามหมู่บ้านต่างๆ และคอยสอบถามข้อมูลจากชาวบ้านเพื่อหาที่ตั้งรกรากที่ปลอดภัย จนกระทั่งได้รับคำเตือนจากหมู่บ้านสุดท้ายว่าทางข้างหน้าลำบากและมีเสือลายพาดกลอนจำนวนมาก แนะนำให้เดินอ้อมไปทางอุดรธานีหรือหนองคายแทน แต่ด้วยความใจร้อนของวัยรุ่น ทั้งคู่จึงตัดสินใจเดินหน้าเข้าสู่เส้นทางภูเขาต่อ

จนกระทั่งวันหนึ่ง ทั้งสองคนได้เดินทางมาถึงเชิงเขาลูกหนึ่งและตัดสินใจพักแรม โดยได้ช่วยกันตัดไม้หลายสิบต้นเพื่อนำมาทำเป็นคอกและเสาสำหรับสร้างที่พักในบริเวณนั้น